عیماد عه‌لی: ئایا هاوسه‌رۆكی بۆ وه‌زعی یه‌كێتی ده‌گونجێـت؟

ده‌ركه‌وت، كه‌ چواره‌مین كۆنگره‌ی یه‌كێتی ته‌نها كێشه‌ و بێشه‌كانی دواخستووه‌ و، ئێستا له‌م كۆبونه‌وانه‌ی ئه‌نجومه‌نی سه‌ركردایه‌تی گشتی به‌ زه‌قی سه‌رهه‌ڵده‌ده‌ن‌ و ئه‌و گفتوگۆ و ململانێیه‌ی ده‌بوا له‌ كۆنگره‌ بكرێت، ئێستا […]
سمبولی کۆمەڵایەتیەکان کلیک بکەو، ئەم بابەتە بنێرە بۆ بەشی خۆت یان هاوڕێکانت

ده‌ركه‌وت، كه‌ چواره‌مین كۆنگره‌ی یه‌كێتی ته‌نها كێشه‌ و بێشه‌كانی دواخستووه‌ و، ئێستا له‌م كۆبونه‌وانه‌ی ئه‌نجومه‌نی سه‌ركردایه‌تی گشتی به‌ زه‌قی سه‌رهه‌ڵده‌ده‌ن‌ و ئه‌و گفتوگۆ و ململانێیه‌ی ده‌بوا له‌ كۆنگره‌ بكرێت، ئێستا له‌م كۆبونه‌وانه‌ به‌ڕێوه‌ ده‌چێت و به‌رژه‌وه‌ندیه‌كان یه‌كترده‌بڕن و ده‌نگه‌كان به‌رزده‌بنه‌وه‌ و توخمه‌كان هه‌ڵوێستی نهێنی و ئاشكرا ده‌رده‌بڕن و، ئه‌وه‌ی ده‌بینرێت ته‌نها چۆنێتی دانه‌بڕانه‌ له‌ حزبه‌كه‌ و به‌ده‌ستخستنی پارچه‌یه‌ك له‌ كێكه‌كه‌یه‌. ئه‌گینا نه‌ له‌سه‌ر به‌رژه‌وه‌ندیی حزبه‌كه‌ و بیر و فكر و فه‌لسفه‌ و رێبازی یه‌كێتی گفتوگۆیه‌كی ئه‌وتۆ و ململانێ ده‌كرێت و نه‌ش له‌سه‌ر كاریگه‌ریی سه‌نگی ئه‌م حزبه‌ له‌سه‌ر كۆی گشتی پرسی كورد و كوردستان و دوارۆژی میله‌ته‌كه‌. له‌و باوه‌ڕه‌دام ئه‌گه‌ر به‌ چركه‌ساتێكیش بێت بریار له‌سه‌ر گۆڕێنی فكر و فه‌لسه‌فه‌ی یه‌كێتی له‌ سۆشیال دیموكراته‌وه‌‌ بۆ حزبیێكی كۆنه‌پارێز یان سه‌رمایه‌داریی قووڵ یان كۆمه‌ڵایه‌تی یان ئایینی بدرێت، ئه‌وه‌نده‌ مشتومڕ و هه‌ڵوێست وه‌رگرتن له‌سه‌ر دروست نه‌بێت، كه‌ له‌سه‌ر پۆست و پێگه‌ و شوێنه‌كان له‌پێناو پاراستنی به‌رژه‌وه‌ندیی كه‌سی و سیاسی و باڵباڵێنی نێوخۆیی و پاراستنی سوده‌ مادیه‌كانی نێو بنه‌ماڵه‌ و كوتله‌ و ناوچه‌كانی حزبه‌كه‌ ده‌كرێت.
ئه‌و ده‌نگوباسانه‌ی ئه‌مڕۆ هه‌مووی له‌سه‌ر ئه‌و بڕگه‌ و مادانه‌یه‌، كه‌ پۆستی سه‌رۆك یان هاوسه‌رۆك یان ده‌سه‌ڵاتی هه‌ر یه‌ك له‌و پێگه‌ و پۆسته‌ باڵایانه‌ی نێو حزبه‌كه‌یه،‌ كه جێگیر ده‌بێت و یه‌كلایی ده‌بێته‌وه‌، كێ بڕیاربه‌ده‌ست بێت و توانای مادیی و سیاسی حزبه‌كه‌ ده‌كه‌وێته‌ به‌رده‌ستی و به‌س.
ئه‌و ته‌نها خاڵه‌ی زیاتر به‌ شێوه‌ی سازانێكی نهێنی یه‌كلابۆته‌وه‌؛ هاوسه‌رۆكیه، كه‌ ئه‌ویش ژماره‌كانی هاوسه‌رۆكه‌كان بۆته‌ گرفت. كیشه‌كه‌ له‌وێدایه، پۆسته‌كان بۆ كه‌س و بنه‌ماڵه‌ ده‌سترۆیشتووه‌كان داده‌رێژرێن نه‌ك پۆسته‌كان بۆ پێویستیه‌كان و قازانجی رێڕه‌و و سیاسه‌تی حزبه‌كه‌ بێت. بۆیه‌ ده‌كرێت نه‌رێنی هاوسه‌رۆكی بۆ یه‌كێتی له‌ئه‌ڕێنیبونی له‌ چه‌ند خاڵێكدا دیاری بكرێت:
1- یه‌كێتی له‌ نێوخۆی خۆیدا، تا ئێستا په‌یره‌ویی كاریی به‌ داموده‌زگا‌یی نه‌كردووه‌ و به‌ پێی ده‌سه‌لات و كاریزما و توانای جه‌ماوه‌ریی و سیاسی و عه‌سكه‌ریی سه‌ركرده‌كان شوێن خۆیان توند كردووه‌ و ئه‌مه‌ش ململانێی هاوسه‌رۆكه‌كان ده‌خاته‌ مه‌ترسیه‌وه‌.
2- ره‌وتی چه‌ندین بنه‌ماڵه‌ له‌ نێو یه‌كێتیدا، كاریی هاوسه‌رۆكی سه‌خت ده‌كات و حزبه‌كه‌ ده‌كاته‌ چه‌ندین به‌شی جیاواز و هه‌مه‌جۆر به‌ پێی هه‌وادار و لایه‌نگرانی هه‌ر بنه‌ماڵه‌یه‌ك، ئه‌مه‌ش به‌ پێی به‌رژه‌وه‌ندیی كه‌سی سه‌ركردایه‌تی و كادرانی ناوه‌ڕاست وخوارووی حزبه‌كه‌یه‌ نه‌ك خودی حزبه‌كه‌.
3- ئه‌و به‌رژه‌وه‌ندی و توانا مادی و سیاسیه‌ی له‌به‌رده‌ست هه‌ندێك سه‌ركرده‌دایه‌ ده‌بێته‌ له‌مپه‌ر له‌ جێبه‌جێكردنی بچوكترین بڕیار و، هیچ بریار و راسپارده‌یه‌ك شۆر نابێته‌وه‌ و ناتوانرێت متمانه‌ به‌وه‌ بكرێت خه‌ڵكێكی ده‌سترۆیشتوی ره‌وت و بنه‌ماڵه‌ و كوتله‌كان ملكه‌چی هیچ بریارێك بن كه‌ له‌ هه‌ر كه‌سێكه‌وه‌ ده‌ربچێت له‌وان باڵاتریش بێت و له‌ به‌رژه‌وه‌ندی تایبه‌تی ئه‌واندا نه‌بێت.
4- پێشبینی ده‌كرێت كه‌ یه‌كێتی به‌هه‌مان شێوه‌ی سه‌ره‌تاكانی دروستبونی وه‌ك حزبێكی به‌ره‌یی كه‌ به‌ پێی بیرو فه‌لسه‌فه‌ی سێ حزبی جیا دروست بوو ( كۆمه‌ڵه‌ و بزوتنه‌وه‌ی سۆشیالیستی و شۆرشگیڕان) و جیاوازی گه‌وره‌یان له‌ نێواندا له‌هه‌موو بوارێكدا هه‌بوو، به‌ په‌یره‌وكردنی هاوسه‌رۆكیش، كۆمه‌ڵیك ره‌وتی جیا و ئه‌م جاره‌ به‌ دوور له‌ فكر وبیر و فه‌لسفه‌ و ئایدیۆلۆجیا و ته‌نها به‌پێی به‌رژه‌وه‌ندی سیاسی و مادی بنه‌ماڵه‌یی و كوتله‌وی و ناوچه‌یی تێدا دروست بێت، ئه‌وه‌ ئه‌گه‌ر بتوانن به‌ره‌یه‌ك وه‌ك پێشتر دروست بكه‌ن و سازانی هاوبه‌رژه‌وه‌ندی ته‌سكی نێوخۆیی بكرێت.
5- وه‌زعی نێوخۆی یه‌كێتی زۆر فشه‌ڵ ده‌بێت و ده‌رگای واڵا ده‌بێت بۆ یاریكردنی لایه‌نی تر و، به‌تایبه‌تی پارتی ده‌توانێت به‌ ویستی خۆی كاری تێدا بكات و ئه‌مه‌ش نه‌ك زیان به‌یه‌كێتی به‌ته‌نها به‌ڵكو به‌ سه‌رجه‌م ره‌وتی سایسی گشتی كوردستان ده‌گه‌یه‌نێت و هاوسه‌نگی سیاسی له‌ كوردستان زیاتر تێكده‌چێت.
6- زه‌مینه‌ی كڕینی كادر و سه‌ركرده‌ و ته‌نانه‌ت ره‌وت و كۆمه‌ڵه‌ كادری یه‌كێتی به‌ گشتی زیاتر دبێت و بوار بۆ دابه‌شبون و جیابونه‌وه‌ زیاتر ده‌ره‌خسێت.
7- برێاری ناوه‌ندی و مامه‌ڵه‌ له‌گه‌ڵ پرسه‌ هه‌ستیاره‌كانی كوردستان ئاسان نابێت و راوبۆچونی جیاواز دروست ده‌بێت كه‌ له‌ نێوان كوتله‌ و ینه‌ماڵه‌ و بۆچوونه‌كادن به‌ ئاسانی یه‌كلایی نابێته‌وه‌.
8- دیموكراسیه‌تی نێوخۆیی یه‌كێتی تاوه‌كو ئه‌مرۆ چه‌ند مسقالێكی تیدا ماوه‌، ئه‌ویش ده‌كه‌وێته‌ مه‌ترسیه‌وه‌ و ته‌نها باڵ و بنه‌ماڵه‌كان ته‌حوكم به‌ سه‌رجه‌م بابه‌ته‌كان ده‌كات.
ئه‌گه‌ر وه‌زعی كوردستان و ئه‌و ململانێی كلاسیكیه‌ی نێوان یه‌كێتی و پارتی بخوێنینه‌وه‌ و چاومان له‌ قازانجی هاوسه‌نگی هێزی سیاسیی كوردستان بێت، وا پێویست ده‌كات كه‌ بڕیاری ئازایانه‌ و خێرا و گونجاو و پێویست له‌هه‌ر مه‌سه‌له‌یك بدرێت پێویستی به‌ ناوه‌ندێتی دیموكراتی ئه‌م حزبه‌ هه‌یه‌ و به‌ فره‌باڵی و كوته‌لیی و بنه‌ماڵه‌یی و ناوچه‌چێتی هیچ شتێكی له‌م بابه‌ته‌ فه‌راهه‌م نابێت، بۆیه‌ فره‌ سه‌رۆكی و هاوسه‌رۆكی بۆ هیچ تایبه‌تمه‌ندیه‌كی یه‌كێتی له‌ مامه‌ڵه‌كردنی له‌گه‌ڵ كوردستان و نێوخۆیی خۆیشیدا ناگونجێت و هاوسه‌رۆكی دواخستنی كێشه‌ و بێشه‌كانه‌ بۆ به‌رده‌وامبونی له‌ میانی ره‌وتی كاروباری سیاسیی رۆژانه‌ی حزبه‌كه‌ و ده‌كرێت به‌رده‌وام به‌ده‌ست كێشه‌ یه‌ك له‌دوای یه‌كه‌كانیه‌وه‌ بناڵینێت. ده‌بێت یه‌كێتی باش بزانێت كه‌ نه‌ كوردستانی باشوور هاوشێوه‌ی كوردستانی باكووره‌ و نه‌ یه‌كێتیش وه‌ك هه‌ده‌په‌یه‌ كه‌ بتوانێت سیستمی هاوسه‌رۆكی په‌یڕه‌و بكات، به‌ڵام هه‌ندێك جاریش لاساییكردنه‌وه‌ نه‌گاڵ دێنێت نه‌ په‌مووش.

سمبولی کۆمەڵایەتیەکان کلیک بکەو، ئەم بابەتە بنێرە بۆ بەشی خۆت یان هاوڕێکانت
عیماد عەلی

ئەرشیڤی بەڕێز: عیماد عەلی