ئەحمەد ڕەسوڵ : سیاسەت وەک کەتەسترۆف و سکانداڵ .

لە سادەترین جۆری پێناسەیدا ، سیاسەت ئەگەر بریتی بێت لە هونەری بەڕێوەبردن ، ئەوا مانای بەڕێوەبردنی دامودەزگاکان و بەکارهێنانی دەسەڵاتەکان و پلەوپایە کارگێڕیەکان بەباشترین شێوە دەگەیەنێت کە لە خزمەتی چاکەی گشتی و باشترکردن و پێشخستنی ژیانی گشت چین و توێژەکانی کۆمەڵگادا بێت بەشێوەیەکی یەکسان ، ئەمەجگە لە هەوڵ و کاری بەردەوام بۆ دەستەبەرکردنی هەرچی زیاتری دادی کۆمەڵایەتی و ئابووری و سەروەرکردنی یاساگەلی شارستانی و هاوچەرخ و مافی یەکسانی هاوڵاتیان .

 لەبەر ڕۆشنایی ئەو بۆچوونەی سەرەوە ئەگەر نیگایەک لە سیاسەت بکەین لە عێراق و لە کوردستان ، ئایا مانا و ماهییەتێک کە لەو تێڕمەوە ” چەمکەوە ” بەدەست دێت ئەشێت چی بێت ؟!

 هێزە کاریگەر و سەرەکیەکانی دەسەڵاتدارێتی لە عێراقدا لە دوای ساڵی 2003 وە لە هێزی تێکەڵەی ناسیۆنالیزم و مەزهەب پێکدێن ، ئەمە سەرەڕای ئەو گروپە کوردە لە پەرلەمانتار و لێپرسراو و پلە بەرزە حکومیەکان کە بەناوی کورد و هەرێمی کوردستانەوە لە بەغدا بوون .

 هەریەک لەم هێزانە کاریگەری ترسناکیان هەبووە لە قوڵکردنەوەی کێشەگەلی مەزهەبی و قەومی لە کۆمەڵگادا . ئەم هێزانە ، هێزگەلی هێندە نادیموکرات و تاریک و ترسناکن کە کۆمەڵگای عێراقییان چەندین دەیە ( ئەمە ئەگەر نەڵێین سەدە ) گەڕاندۆتەوە بۆ دواوە . پاشەکشەکردن بە هەرجۆرە سیما و ڕوخسارێکی مەدەنی و ژیاری لە عێراقدا لە کاری ئەم هێزانە بووە . ئەمە جگە لە قوڵکردنەوەی گیانی دەمارگیری مەزهەبی لە ناو خەڵک و جگە لە هاندان و جۆشدانی هەستێکی کوێرانەی نەتەوەیی پڕ لە ڕق و کینە لە بەرامبەر ئەوانی دی . هەموو ئەم سیاسەتە ڕەش و ناشیرینە کە بە بڕ و شێوازی جیاواز لەلای هەریەک لە هێزە ناسیۆنالیست و مەزهەبی و ئیتنیکیەکان هەبووە و بانگەشەی بۆ کراوە ، سێ مەبەستی سەرەکی لەپشت بووە :

 یەکەم : پەرتکردن و پارچە پارچەکردنی توڕەیی و ناڕەزایەتی فراوانی خەڵک لەژێر ناو و ناونیشانی مەزهەب و نەتەوە و بەلاڕێدابردن و دوورخستنەوەی خەڵک لە ئامانجی سەرەکیان کە بەدەستهێنانی ماف و ئازادیەکان و خزمەتگوزاری و ژیانێکی باشتر و دابەشکردنی یەکسانی داهاتی وڵات و دادی کۆمەڵایەتی و ئابووریە .

 دووەم : تاوانبارکردن و بەشەیتان کردنی ئەویدی بەئامانجی خۆبەپاڵەوانکردن و خۆنمایشکردن وەک بەرگریکار لە نەتەوە و مەزهەب .

 سێیەم : ئامانجی هەرە گرنگ و سەرەکی لە بانگەشەکردن بۆ شەڕی تائیفی و مەزهەبی و قەومی لەلایەن کاراکتەرە سیاسی و ئیداری و حکومیەکانەوە ، بۆ داپۆشینی گەندەڵیە گەورەکانیان و لابردنی فۆکەسی ڕای گشتی و ڕاگەیاندنە لەسەر بەتاڵانبردنی داهاتی وڵات و خراپ کەڵکوەرگرتن لە پلە و پایە و دەسەڵاتەکانیان بۆ بەرژەوەندی شەخسی و تایبەتی خۆیان .

 گەندەڵی و ئیمتیازاتە بێسنوور و مووچە زەبەلاح و ئۆتۆمبیلە زۆر و پاسەوانە بێشومارەکانیان ، گاپی ” بۆشایی ” نێوان خەڵک و کاراکتەرە سیاسی و کارگێڕی و حکومیەکانی هێندە فراوان و گەورە کردووە بەڕاددەیەک وایلێهاتووە ماف و ژیان و ئازادی و بەرژەوەندی و خۆشگوزەرانی خەڵک هیچ پەیوەندیەکی بە ئەو کۆمەڵە دەستڕۆیشتووەی ناو دەسەڵاتەوە نەماوە و بەڵکو بگرە بەتەواوی ناکۆک و دژبەیەکیشن .

 ئەگەر ئەوپەڕی بێباکی و نابەرپرسیارێتی دەسەڵاتدارێتی سیاسی نەبێت ، لە وڵاتێکی ئابوری داڕوخادا ، لە وڵاتێکدا تەناهی و خزمەتگوزاریە گشتیەکان لە پلەی وێرانەییدا بن و ژیان و گوزەرانی خەڵک بۆ نزمترین ئاست دابەزیبێت ، لەم سەروەختەدا هێشتا موچەی زەبەلاح و ئیمتیازاتی ماددی زۆر و زەوەند و ئۆتۆمبیلە زۆر و پاسەوانە بێشومارەکانی پەرلەمانتاران و ڕاوێژکاران و وەزیر و وەکیلەکانیان لەگەڵ سەرۆکەکان و جێگرانیان وەکو خۆیان بن ، ئایا ئەمە بەتەنها بۆ خۆی گەورەترین گەندەڵی و ئەوپەڕی نابەرپرسیارێتی و داماڵینی سیاسەت لە مۆڕاڵ و لە هەر بەهایەکی مرۆیی و بەتاڵانبردنی داهاتی وڵات نیە !

 هەڵبەت لە وەها بارودۆخێکدا ئاشکرایە ، ئۆردوی گەورەی گەنجان و لاوانی هەژار ، بێکار و بێماف بە توڕەیی و ناڕەزایەتی فراوانی خۆیانەوە هەموو پنت و ڕووبەرێکی کۆمەڵایەتی کۆمەڵگا دادەپۆشن . هەربۆیە لە ساتەوەختی بەرەوڕووبونەوەی ئەو ئاپۆڕا بێماف و بێکار و پەڕاوێزخراوەدا لەگەڵ بەرپرسانی مشەخۆری سیاسی وڵات ، وەشاندنی چەند مشتەکۆڵە و زلەیەک لە چەند پەرلەمانتارێک ( پەرلەمانتارانی فراکسیۆنە جیاوازەکان ) کەمترین بڕی کاردانەوە و نەرمترین جۆری گوزارشتکردنە لەو ڕق و بێزاریە فراوانە  ( وەک ئەوەی لە بەغدا ڕوویدا ) .

 ئەو بۆچوونەش کە پێیوایە موقتەدا و ڕەوتەکەی بزوێنەر و هەڵسوڕێنەری خۆپیشاندانەکانن ، ئەوە جگە لە چەواشەکردن و خۆڵ لە چاوی خەڵک کردن یان خۆگێلکردن لە هەلومەرجی ژیانی خەڵک و خۆدزینەوە لە ڕاستیەکانی ژیانی چین و توێژە جیاوازەکانی کۆمەڵگا و توڕەیی و ناڕەزایەتیەکی جەماوەری بەرفراوان هیچی تر نیە . ئەوە ڕاستە کە موقتەدا و ڕەوتەکەی توانیان سواری شەپۆلی ناڕەزایەتی خەڵک بن و هەڵمژینی ڕق و توڕەیی خەڵک بەئاڕاستەی بەرژەوەندی خۆیان دژ بە ڕکابەرەکانیان بەکاربێنن . بەڵام ئەمە هیچ لەو ڕاستیە ناگۆڕێت ، ئەوەی لە بەغدا گوزەرا نە پەیوەندی بە مەسەلەی نەتەوەیی و نە مەزهەبی و نە هیچ شتێکی تری لەو بابەتانەوە نیە ، بەڵکو گوزارشتکردنێکی زۆر نەرم بوو لە ڕق و توڕەیی و بێزاری لەشکرێکی گەورە لە مرۆڤی بێماف و بێنرخ کراو و پەڕاویزخراوی هەژار و بێکار لە بەرامبەر چینێک لە سیاسی ئەرستۆکراتی مشەخۆر بەسەر کۆمەڵگاوە .

 لە کوردستانیش ، لای هەموان ڕوون و ئاشکرایە ، بە درێژایی تەمەنی دەسەڵاتی حزبەکانی بزووتنەوەی کوردایەتی ، هەر پۆست و لێپرسراوێتیەکی سیاسی و پەرلەمانی و حکومی هێندەی هەلی خۆ بەئەستێرە کردنی مێدیایی و هەلی خۆدەوڵەمەندکردن و بەتاڵانبردنی داهاتی گشتی کۆمەڵگا و کۆکردنەوەی خێرای سەروەت و سامانی خەیاڵی بووە ، نیو هێندە پۆزیشنی ” پێگەی ” خزمەتکردن بە کۆمەڵگا و چاکەی گشتی و لەبەرچاوگرتنی مافی یەکسانی هاوڵاتیان و ڕیزگرتن لە یاسا و گەشە و پێشکەوتنی کۆمەڵگا نەبووە .

 بەم جۆرە سینۆنیمی ” هاوواتای ” ڕاستەقینەی سیاسەت لە عێراق و لە کوردستان جگە لە کەتەسترۆف ” کارەسات ” ناتوانێ هیچی تر ببێت . هەر لەبەر ئەوەیە مرۆڤ سەرسام دەبێت بەوەی کە سیاسەت سەرەڕای ئەو هەموو مانا و مەغزایەی تر کە دەکرێت بیگرێتە خۆ ، بەڵام لەم سەرزەمینە ” عێراق و کوردستان ” جگە لە کەتەسترۆف ناکرێت هیچ مانایەکی تری هەبێت .

 ئەم ڕۆژانەش ڕووقایمی و بێشەرمی هەندێک لەو بەپرسانە بەڕاددەیەک گەیشتووە کە ، ئەو چەند مشتەکۆڵە و زلەیە وەک داستان و قارەمانێتی و سەروەری تۆمارکردن بۆ کورد بە منەتێکی زۆرەوە بە خەڵک بفرۆشنەوە . بانگەشەکردن بۆ سیاسەتێکی سوک و هەرزانی لەو جۆرە جگە لەوەی کە کەتەسترۆفە زیاتریش دەڕوات و دەبێتە سکانداڵ .

کلیک بکەرە سەر سمبولەکانی خوارەوەو ، ئەم بابەتە ئاشنا بکە بە هاوڕێکانت

 

Este sitio web utiliza cookies para que usted tenga la mejor experiencia de usuario. Si continúa navegando está dando su consentimiento para la aceptación de las mencionadas cookies y la aceptación de nuestra política de cookies, pinche el enlace para mayor información.plugin cookies

ACEPTAR
Aviso de cookies