ئەبوبەکر جاف : وەهم و ئەفسانەی كەسە زۆر گرنگەكان

كەسە زۆر گرنگەكان كێن ؟ بۆچی و چۆن گرنگن ؟

1

هیچ دەرئەنجامێكی لێكۆڵینەوە ئەنترۆپۆلۆژییەكان ئەوەیان ڕانەگەیاندووە كە ، كۆمەڵگەو گردبوونەوەیەكی مرۆیی لە هەر چركەساتێكی مێژووییدا بووبێت ، خاوەنی گوتارو میكانیزمی دابەشكردن و جیاكردنەوەو پۆلێنبەندی و دابەشكاری نەبووبێت لە سەر بنەماو پرەنسیپ و ستراكتۆرێكی تایبەت و دیاریكراو . كۆمەڵگەی بەشەری لەو سەردەمانەی كە كۆمەڵگەی نوسین و بە دیكۆمێنتكردنیش نەبووبن و تەنیا لە ئاستێكی زارەكی و گێڕانەوەو دەماودەمی یاساو پرەنسیپە مۆراڵییەكاندا بوبێتیش ، دەسبەرداری جیاوازی سەرمایەو شوێن و مەكانەت نەبوون . پێگەو شوێن و ئیمتیازو سەرمایەی جیاواز كە پێگەو شوێن و بەهاو ئەرزشی لە سەر بیناكرابێت ، هەمیشە حوزوری هەبووە . ئەڵبەتە بە پێی بارودۆخ و هەلومەرج و كۆنتێكستی تایبەت ( بەهایەك ) كراوە بە پرەنسیپی پێودانگ و پێووری بیناكردنی چاكەو خراپەو باش و راست و هەڵەو جوانی و ناشیرینی و گرنگ و ناگرنگ …. واتە ئەوەی پێی گەیشتووین لە تەواوی گردبوونەوەو كۆبوونەوە مرۆییەكاندا بوونی هەبووە بە بێ ئەوەی ڕەچاوكردن و بە هەند وەرگرتنێكی پرسیاركردن لە ڕاستی و دەوستی بەهاو هەیمەنەو ماهییەتی بەهاكە .

2

لێرەداو وەك هەمیشە پییەر بوردیۆ بۆ ئێمە لە هەركەسێكی دیكە زیاتر گرنگ و زیاتر نزیك و زیاتر هاوكارمانە ، ئەڵبەتە زیاتر لە تێڕوانین و شیكردنەوەو تەفسیرو تەئویلی ماركس . بۆ ئێمە لێرەدا جیاكردنەوەو دەستنیشانكردن و دیاگنۆستیككردنی سەرمایەكان و ڕۆڵی جیاوازی هەریەك لەو سەرمایانە ، هاوكارێكی باشە بۆ دەستدان لە جۆری ئەو سەرمایەیەی كە شەرعییەت دەبەخشێت بەوەی كەس و شوێنێك گرنگ بێت و كەس و شوێنێكی دیكە گرنگ نەبێت . دروست كەسێكی وەك ماكس ڤیبەریش كە ، یەكێكە لە سەرچاوەگرنگەكانی پییەر بوردیۆ هاوكارێكی یەكلاكەرەوەیە . سەرمایەكان تەنیاو تەنیا لە سەرمایەو كاپیتالی ماتریالی و موڵكداریی ئامرازەكانی بەرهەمهێناندا كورتناكرێتەوە . كاریزمایی بوونی كەسێك و كاریزما هیچ كات بەند نییەو بەند نەبووە بەوەی كەسی رابەرو اەرۆك و گرنگ و بە شان و شەوكەت خاوەنی ماتریالی ئابوری بوبێت یاخود نا . سەرمایەی پیاوێكی ئاینی ، دەمسپی و دەمڕاستێكی گوندێكی دیاریكراو زۆربەی جار لە سەر بنەمای شەجەرەو ێەفسانەی پیرۆزیی و ئەم بوون و سەرمایە ناماتریالییانە بیناكراوەو كراوە بە دەمڕاست و دەمسپی كۆمەڵێك كەس ، هێزێك ، گوندو شارێك . سەرمایەی پیاوێكی ئاینی كە شەرعییەتی لێوە وەرگرتووەو تا ڕابەرایەتی و پێشەوایی كەاانێك بكات لەسەر ئابووری بینا نەكراوە ، بەڵکو سەر بە سەرمایەیەكی دیكەی كولتوری نا ئابوریتە كە ، سەر بە ژێرخان / سەرخانی ماركس نییە . سەرمایەی شۆڕشگێڕێك ، سەرمایەی مامۆستاو پرۆفیسۆرێكی زانكۆ ، سەرمایەی ڕوناكبیرو ڕۆشنبیرێك .. ئەم سەرمایانە كە شەرعییەت و بەسێنتەربوون دەبەخشن بە ئەكتەرێك ، سەر بە سەرمایەی ئابوری و ماتریالی نین . واتە پییەر بوردیۆو كاتیگۆرییە جیاوازەكسنی سەرمایەو كاپیتاڵ بۆ ئێمە گرنگترە لە تەفسیرگردنی فاكتێك تا ماركس .

3

هاوشان لە گەڵ پییەر بوردیۆدا ، ئێمە كارمان بە میشێل فوكۆیە تا ۆێمان بڵێت دەسەڵات نە بەرمەبنای ڕێككەوتن و یاساو ملمژانێی چینایەتی بینا ناكرێت . دەسەڵات لەسەرەوە شۆڕ نابێتەوە بەڵكو لە خوارەوە هەڵدەكشێت ، دەسەڵات تیۆرو بەندە ئەبستراكتەكان نییە ، بەڵكو پراکتیكە ، دەسەڵات لە پراتیك و پەیوەندییەكانی هێزدایە ، دەسەلات لە هەموو شوێن و پنتێكە بە شێوەیەكی ڕیزۆمی و شەبەكەیی . دەسەڵات نە دەبەخشرێت و نە وەردەگیرێت . دەسەڵات لە ناو پەیوەندییەكانی هێزدا كەموو شتێكە لە باونان و ناولێنان و وەرگرتن و دەركردن و نزیكخستنەوەو دورخستنەوەو بەهاپێدان و بێ بەهاكردن و بە كەنارو پەراوێزخستن و بە سێنتەركردن . هێزەكان لە ناو ململانێی و ستراتیژی هەیمەنەكردندا دەتوانن بەهاو ناوێك بە كەس و شوێن و پێگەیەك ببەخشن . هێزی شۆڕشگێڕیی و هێزی شۆڕشگێر بەرمەبنای ڕیسك و پاڵەوانیی و خەبات و ئازایەتیی و قوربانیدان و سڵنەكردن و نەترسان و چاوقایمی .. سەرمایەی گرنگیی و بەهاكان دەبەخشن بە شۆڕشگێرو پێشمەرگەو گەریلایەك ، بەڵام سەرمایەی شارنشینان لە هێزێكی دیكەوە دێت كە ترسنۆكی و دەستگرتن بە دونیاو پرۆژەی دیكەوە دێت . كەواتە بە گۆڕان و جێگۆڕكێی هێزەكان و ململانێی هێزەكان و پەیوەندی هێزەكان لە ناو بەریەككەوتن و ململانێكاندا ، بەهایەك دەدرێت بە كەس و هێزو شوێنێك و بەها لە كەس و شوێن و هێزو فۆرمێكی بوون دەسێنرێتەوە . هەموو شتێك لە پەیوەندی هێزەكان و ململانێ و بردنەوەو دۆڕاندنی هێزەكاندایە .

4

بەمشێوەیە : كەس و شوێن و پرەنسیپێكی مۆراڵی ، بەهای لە خۆیەوە وەرنەگرتووە ، بەڵكو بەهای لە زاڵبوون و هەیمەنەو هەژموونی ئەو هێزەوە وەرگرتووە كە زاڵ و باڵادەستە . بەهایەك لە خۆیدا و بە ڕوتوقوتی هیچ بەهایەكی نییە ، بەهاو نۆرمێكی ئەبەدی و ئەزەلییمان نییە ، ئەوەی هەیە بەرهەمی ڕێكەوتن و دانوستان و بەریەككەوتنی هێزەكانە ، هێزێك دێت و پێمان دەڵێت ئەمە مۆراڵییەو ئەمە نا مۆراڵیی ، ئەمە گرنگەو ئەمەیان گرنگ نییە ، ئەمە چاكەو ئەوەیان خراپە . چاكەو خراپەش بەرهەمی هێزەكان و پەیوەندیی هێزەكانە . بەڵام دەبێت ئەوەمان لە بیر نەچێت كە سەپاندن و بە ستانداركردنی جۆرو فۆرم و شێوازێك هەرگیز لە ڕێگەی توندوتیژی فیزیكی و جەستەییەوە نایەت ، بەڵكو گوتارێك هەلومەرج و ڕێوشەێن و میكانیزمی شاراوەو متبووی هەیە لەوەی بە خشكەیی تا ئاستی ناچاربوونی ئێمە بۆ سێنتەربوونی كەسێك ، دەیسەپێنێت . واتە بەشێوەیەك شەرعییەت و ڕەوایەتی و ئەفسانە هۆنینەوەو فریودان و قەناعەتپێكردنی هەیە ، ئێمە لە هیچ دۆخێكی وشیاری بەرهەڵستكاریی و ڕووبەڕووبوونەوەدا نین وەك حەقیقەت و واقع و ناچارییەك وەریدەگرین . توندوتیژیی و زەبروزەنگێكی ڕەمزی و نەرم هەیە تا توندوتیژییەكی ڕەق و زبر .

5

كەسی زۆر گرنگ و خاوەن كەسایەتی و خاوەن شان و شەوكەت و لەپێشینەبوون و لەبەربوون … هێزو زاڵێتی و هەیمەنەی هێزیك زاڵ و تایبەت لێی كردوین بە موهیم و گرنگ و گرنگترو ، یان خراپ و خراپتر . كەسە گرنگەكانی ڕیزی پێشەوەی هۆڵەكان و كورسییەكانی پێشەوە ، ێەو هێزە دیارییان دەكات كە وەك گوتار زاڵ و باڵادەست و هەیمەنەكارە لە هۆڵی دانیشتنەكەدا . هۆتێل و شوێنی مانەوەو دابینكردنی شوێنی زۆر گرنگ بۆ ئەكتەرێك ، پێاوێكی سیاسی ، بازرگانێك ، شۆڕشگێڕێك ، خەباتكارێك ، وەزیرێك ، كەسێكی دەركەوتو بەناو بانگ .. هێزی زاڵ و سەپێنەر كردوویەتی بە كەسێكی زۆر گرنگ و بە بەهاو بەهادار ، ئەگینا ئەو كورسی و شوێن و هێزە لە خۆیدا بێبەهاو هیچ تیانەبووە . پرۆفیسۆرێكی زانكۆ ، یاساناسێك . هەر فۆرمێكی بەهایی دیكە لەخۆیاندا هەڵگری هیچ بەهاو گرنگییەك نین بەڵكو سەپێنراون بەسەرماندا لە كۆنتێكستێكی تایبەتدا .

کلیک بکەرە سەر سمبولەکانی خوارەوە ، ئەم بابەتە بنێرە بۆ هاوڕێکانت

Este sitio web utiliza cookies para que usted tenga la mejor experiencia de usuario. Si continúa navegando está dando su consentimiento para la aceptación de las mencionadas cookies y la aceptación de nuestra política de cookies, pinche el enlace para mayor información.plugin cookies

ACEPTAR
Aviso de cookies