دکتۆر محەمەد ئەمین عەلی : بزوتنەوەى گۆڕان و ترسى پاشەکشێ .

بەشى دووەم

وەک پێشوتر ئاماژەم پێدا لەکاتێکدا دروستبوونى بزوتنەوەى گۆڕان زەنگێکى ترسناک بوو بۆدەسەڵاتداران ، زەنگێکى دڵخۆشکەرو بەئاگاهێنانەوە بوو بۆ کۆمەڵانى خەڵکى کوردستان وخەبەرکردنەوەیان لەو خەوخەیاڵە خۆشەى بەرپرسە شۆڕشگێرەکانى هەردوو حیزبى دەسەڵات وێنایان ئەکرد  ( کوردستان ئەکەین بەدووبەى ؟ )  ، لەخۆشیدا ئەو ڕاستیەمان لەبیرکرد کەهیچ گۆڕانکارییەکى ڕیشەیى کاریگەر نابێت ئەگەر پێنج  فاکتەرى سەرەکى تێدا نەبێت .

فاکتەرى یەکەم  :  بوونى جموجۆڵێکى سیاسى فیکرى مرۆڤدۆستى بەردەوام لەسەر بنەمایەکى زانستى دژ بەقوڵکردنەوەى ئایدۆلوجیا جیاوازە دژبەیەکەکان ، واتا پیرۆزکردنى پێکەوە ژیانى کۆمەڵایەتى لەکۆمەڵگایەکى شارستانى هێمن وئارام دوور لەهەموو جۆرە توندوتیژییەک ، پشتبەستن بەپرۆگرامێکى سیاسى  مرۆڤدۆستى نیوتراڵ لەسەر هەردوو ئاستى هەرێمى کوردستان وعێراقى فیدراڵ بەدیاریکردنى ئامانجەگشتیەکان وپتەوکردنى بنەماکانى دیموکراسى وپەروەردەیى وتەندروستى وژینگە وگەشەدان بەسامانى مرۆیى وپاراستنى ئاسایشى کۆمەڵایەتى  .

فاکتەرى دووەم  : ئامادەیى هاوڵاتى و کۆمەڵگا بۆگۆڕانکارى ، بێگومان ئێمە هەموومان دەرچەى سیستمێکى سیاسى و کۆمەڵایەتى نەخۆش و سەقەتین ، بەدرێژاییى مێژوو دوژمنانى کورد و لەم دوواییەش هەردوو حیزبى دەسەڵات بەیەکێتى پارتیەوە ڕۆلێکى بەرچاویان هەبووە لەدارمانى ڕایەڵەو بەها مرۆڤایەتیەکانى کۆمەڵگا  و بەرهەمهێنانى تاکێکى تێکشکاوى بێبەرهەمى تەمەڵ و ملکەچ و گوێڕایەڵى بێئیرادە ، لەئەنجامدا تاکێکى نەخۆشیان بەنەخۆشى  (من – الانا )  ego بەرهەمهێناوە کەمەوداى بیرکردنەوەى لەبەرژەوەندى خود زیاتر نییە .

 گۆڕانکارى  ڕیشەیى لەم جۆرە کۆمەڵگا نەخۆشەدا کەئێمە خۆشمان بەدەر نین لەو تاکەنەخۆشانە کارێکى قورس و گرانە ئەگەر ئەستەم نەبێت  ، بۆیە ئەگەر بەردەوام لەهەوڵدا نەبین بۆ پەروەردەکردنى عەقڵیەت وهزرو فیکرى کۆمەڵگا ، لەعەقڵیەتى  ( من – الانا )  ego ڕزگارمان نابێت ، واتە تاکە مەرج بۆ دەرچوون لەعەقڵیەتى پاش زەبرو پاشماوەى  عەقڵیەتى  ( من – الانا )  ego لەناخماندا پەروەردەکردنى عەقڵیەت وهزرو فیکرە ، ئەمەش لەشەوڕۆژێکدا نایەتەدى بەڵکو کاتێکى دوورو درێژى ئەوێت ، لەسەروبەندى کۆنگرەى یەکەمى بزوتنەوەى گۆڕان لە 23/12/2013 بابەتێکم  لەسایتى سبەى بڵاوکردەوە لەژێر ناونیشانى ( ئەرکى کۆنگرەی یەکەمى گۆڕانە نەخۆشى (  من )  ى کۆمەڵگا چارەسەر بکات ؟!) بەم لینکەى خوارەوە : http://archive.sbeiy.com/ku/article_detail.aspx?ArticleID=7110&AuthorID=389   دواى ئەوەى هەستمکرد ڕایەڵەى کۆمەڵگاى کوردى ( ڕایەڵە بەجۆرى پیشەو بارى کۆمەڵایەتى دیارى ئەکرێت  ) لەوپەرى لاوازى فیکرى داڕماندایەو ڕۆژ لەدواى ڕۆژ درزى نێوان ڕایەڵەکان لەزیابوون و لێکترازانە ، لەبرى ئەوەى هەریەک لەم ڕایەڵانە بەتەنیا بیرلەبەرژەوەندى تەسکى ڕایەڵەکەى خۆى بکاتەوە ، پێویست بوو بەهەمان سۆز داواى مافى ڕایەڵەکانى دى بکەن لەماموستایان ، کارمەندان ، شەهیدان و ئەنفال ، کەمئەندام و زیندانى سیاسى ، بێکار ، ئەندازیاران وهەموو پیشەو ڕایەڵەکانى دى پیش ڕایەڵەکەى خۆیان ، ڕایەڵەیەک لەڕایەڵەیەکى تر گرنگترو پیرۆزتر نییە ، هەموو ڕایەڵەکان وەک یەک پێویستن بۆ گەشەکردنى کۆمەڵگاى مرۆڤایەتى  ،  هەموویان بەدەستەجەمعى کۆمەڵگاپێکدێنن و ئەتوانن ئاسایشى کۆمەڵایەتى بپارێزن و سیستمێکى سۆشیال بکەنە ئامانج  (social security  ) وەک  لەزۆر شوێنى وڵاتانى ئەوروپا ودونیا ، ئەم ئامانجە بەپەروەردەکردنى عەقڵیەت و هزرو فیکرى کۆمەڵگا دەێتەدى نەک بەقسەى قەبەو بریقەدارى سیاسەت بازە بێ ئاگادارەکان لەزانستى سیاسى و کۆمەڵایەتى   .

فاکتەرى سێهەم : بوونى پلانێکى زانستى توندوتۆڵ بۆ گۆڕنکارى ، هەڵبەتە شەش پاکێجەکەى ئۆپۆزسییۆن وەک پلان بۆ گۆڕانکارى  بژاردەیەکى گونجاوبوو ،  بەتایبەتى ئەو خاڵانەى پابەندە  بەدورخستنەوەى دەستى حیزب وکەسایەتیە موقەدەسەکان لەسیستمى سیاسى ، سەربەخۆو بێلایەن کردنى پێشمەرگە وئاسایش ودەزگا هەواڵگرییەکان  ، سەربەخۆو ئەکتیڤکردنى دەسەڵاتى دادوەرى  و داواکارى گشتى ، دامەزراندنى دەستەى نەزاهەى بێلایەن و چالاکردنى دیوانى چاودێرى دارایى ، چاکسازى لەوەزارەتەکان و دورخستنەوەى دەستى حیزب  ، پێکهێنانى حکومەتێک بتوانێت ئەم چاکسازیانە بکات  .

بەڵام  ئەو حکومەتە بنکەفراوانەى دواتر دانرا بەبەشداربوونى هەردوو حیزبى دەسەڵاتدار و حیزبە ئۆبۆزسێۆنەکانى پێشووتر ، بێجگەلە سەرۆکى حکومەت  کەسیان دەسەڵاتى پوشێکیان نەبوو ، حکومەتەکە حکومەتێکى کارتۆنى بوو ، پۆستەکانیش پۆستى حەیابەرەبوون بەتایبەتى بۆکەسایەتیەکان پیش حیزبەکانیان ، لەگەڵ ئەوەش وەک لاوازترن ئەگەر نەماندى وەزیرێکى بێدەسەڵات باس لەبێدەسەڵاتى خۆى بکات یاخود هیچ نەبێت دەست لەکار بکێشێتەوە ، ناردنە ماڵەوەى وەزیرەکان بەبێ هۆیەکى یاسایى ئەو ڕاستیەى سەلماند کۆمەڵگاى کوردى خاوەنى سیستمى سیاسى و حکومڕانى نیە بێجگەلەوەى بەرپرسە بێدەسەڵاتەکانیش ڕازین بەردەوامى بدەن بەبێدەسەڵاتى خۆیان لەپێناو شتێک کەتەنیا خۆیان ئەیزانن .

فاکتەرى چوارەم : ئالەتیەکێکى گونجاو بۆ گۆڕانکارى ، ئالیەتێک تێدا لایەنگیرى تاکەکان بۆ نیشتمان بێ نەک بۆمرۆڤە دەستڕۆیشتووەکان واتە دەسەڵاتدارە ڕاستەقینەکان ( سەرۆکەکان ) ، هەڵبەتە ئەم فاکتەرە لەکۆمەڵگاى پاش زەبردا لەفاکتەرەکانى تر گرنگترە لەبەر ئەوەى سەرۆک یاخود کەسى یەکەم بڕیاردەرو یەکلایکەرەوەى پرسەکانە هەربۆیە کەسانى حەزبەدەسەڵات و پلەو پایە لەپێناو گەیشتن بە وبەرژەوەندى تایبەتە لایەنگیریان بۆ تاکە دەستڕۆیشتوەکان لەلایەنگیرى نیشتمان بەهێزترەو لەهەمانکات ئەبنە خاڵى لاواز بۆ گۆڕانکارى ڕیشەیى ، بەڵێ ئەزموونى چونەدەسەڵات لەلایەن بزوتنەوەى گۆڕانەوە ئەزمونێکى تازەبوو لەکارى سیاسى کەم تازۆر پاشماوەى عەقڵیەتى ( من – الانا  )  ego لەناخدا ماوە ، بۆیەکەم تازۆر نەویسترا لەم خاڵەدا سەرکەتوبین ، وتەیەکى زۆر بەنرخ هەیە ئەگەر بتەوێت لەم کۆمەڵگایەى ئێمەدا تاکێک تاقیبکەیتەوە کەپەروەردەکردنى عەقڵ وهزر وفیکرى کۆمەڵگا بوونى نەبووبێت ، دەسەڵاتى سیاسى ودارایى بدرێ تابزانیت لایەنگیرى بۆ تاکەکانە یاخود نیشتمان ، ئەمەش ئەو ڕاستیە ئەسەلمێنێت  هیچ گەرەنتیەک  نییە بۆدانانى کەسى شیاولەشوێنى شیاو ئەگەر پێشتر پەروەردەکردنى عەقل و هزروفیکرى ئەو کۆمەڵکایەت نەکردبێت و خاوەنى سیستم و یاسا نەبیت ، لەبەر ئەوەى هیچ گرنگیەکى ئەوتۆمان  بەپەروەردەکردنى عەقل و هزر و فیکرى کۆمەڵگانەداو خاوەنى سیستم و یاساش نەبووین بۆیە نەمانتوانى ئالیەتێگى گونجاو هەڵبژێرین بۆ ئەو پلانە زانستیە توندوتۆڵەى دانرابوو بۆ گۆڕانکارى ڕیشەیى .

فاکتەرى پێنجەم : ئامادەنەبوونى دەسەڵاتدارە ڕاستەقنەکان نەک دەسەڵاتدارە بێدەسەڵاتەکان لەهەردوو حیزبى دەسەڵاتدار یەکێتى نیشتمانى کوردستان و پارتى دیموکراتى کوردستان لەسەرۆک  و بەرپرسى باڵاو خاوەن ئابوورى و کۆمپانیا زەبەلاحەکانى بنەماڵەوخزم و کەسوکاریان بۆ گۆڕانکارى و دەستاو دەستکردنى دەسەڵات و گەرانەوەى مافە مەدەنى و دیموکراتیەکانى کۆمەڵگا ، ئەتوانم بڵیم ئەم فاکتەرە لەفاکتەرى چوارەمیش گرنگترەو چەقى هەموو گۆڕانکاریەکانە ، بەبێ بوونى ئەم فاکتەرە گۆڕانکارى ناکرێت ، ئەم دەسەڵاتدارە ڕاستەقینە نادیارانە نەک دەستاودەستکردنى دەسەڵاتى باڵا لەحکومەتى هەرێم ناکەن ، بەڵکو لەناو حیزبەکانى خۆشیان  دەستاودەستکردنى دەسەڵات بڤەیەو بوونى نییە !!  تامردن  .

خوێندنەوەى حیزبە ئۆپۆزسیۆنەکان بەگۆڕانیشەوە بۆ بارودۆخى کوردستان وعەقڵیەتى هەردوو حیزبى دەسەڵاتدار پارتى دیموکراتى کوردستان و یەکێتى نیشتمانى کوردستان  سەدلەسەد ڕاست و گونجاو نەبوو ، نەبوونى ئەو پێج فاکتەرەکە بەیەکەوە گۆڕانکارى دواخست ، بەڵام هەرگیز ناتوانێت تاسەرپەکى بخات  .

ووریایى وزیرەکى بەرپرسە ڕاستەقینە نادیارەکانى ئەم دوو حیزبە دەسەڵاتدارە  زۆر کاریگەربوو لەدابەشکردن و ئاڵگۆرکردنى ڕۆڵى سەرەکى نێوانیان لەو شانۆگەرییەى دایان نابوو بۆ هەڵخەڵەتاندنى ئۆپۆزسیۆن بەپێدانى پۆستى حەیابەرەو ڕیسواکردنیان لەلاى هاوڵاتی  بەڵام نەیانزانى بەسوکردنى حکومەت  و پەرلەمان و دەزگاحکومیەکان و نوخبە ئەوەندەى ترلاى خەڵک ریسواو بێ نرخ تردەبن  .

 لەمەش سەیروسەمەرەتر ئیستا یەکێتى نیشتمانى کوردستان واخۆى پیشان ئەدات لایەنگیرى هاوڵاتیەو غەدرى لێکراوە ، وەک لەوەى بەشداربویەکى سەرەکی بوبێت لەگەڵ پارتى دیموکراتى کوردستان لەپرسە هەستیارەکانى وەک ( پرسى نەوت و داهاتەکان  ، پرسى پێشمەرگە و ئاسایش و دەزگا هەواڵگرییەکان  ، پرسى سەرۆکایەتى و پەیوەندیەکانى  دەرەوە ) .

 هەڵبەتە مەبەستى دەسەڵاتدارە ڕاستەقینەکانى هەردوو حیزبى دەسەڵاتدارپاشەکشێى گۆڕانکاریە لەکۆمەڵگاى کوردى لەڕێى دروستکردنى ئاژاوەى سیاسى حیزبى ( فەوزاى سیاسى ) هەرچەندە لەکوردستان حیزب بوونى نییە ؟ تەنیا کارە دزێوەکان ئەدرێنە پاڵ حیزب لەپێناو خزمەتى کەمینەیەک دەسەڵاتدارى ڕاستەقینە ، ئەوەى ئەم دوو دەسەڵاتدارە ڕاستەقینەیە هەوڵى بۆئەدەن گەرانەوەى بارودۆخەکەى ڕابردوە بەهێشتنەوەى دەسەڵاتى ڕەها لاى خۆیان  و دزینى سامانى ژێرئەرزو سەرخاکى کوردستان  .

بە کلیکێک لەسەر سمبولەکانی خوارەوە ، ئەم بابەتە دەگات بە هاوڕێکانت

Este sitio web utiliza cookies para que usted tenga la mejor experiencia de usuario. Si continúa navegando está dando su consentimiento para la aceptación de las mencionadas cookies y la aceptación de nuestra política de cookies, pinche el enlace para mayor información.plugin cookies

ACEPTAR
Aviso de cookies